سه شنبه, 3 مهر 1397 :: Tuesday, 25 September 2018
 
کد خبر: 55069

دولت الکترونیک چیست؟

دولت الکترونیک چیست؟
این روز ها از زبان مسئولان دولت، استفاده از کلمه «دولت الکترونیک» افزایش پیدا کرده و بسیاری از مشکلات در حوزه های مختلف را به گردن عدم تکمیل چرخه آن می اندازند، اما منظور از دولت الکترونیک چیست؟
پایگاه خبری ریشه

اصطلاح دولت الکترونیک به طور جدی از دهه ١٩٩٠ مطرح گردیده است و به عقیده صاحبنظران می تواند مدل های جدید حکومت را تکامل بخشد. هرچند این موضوع تعریف جا افتاده و چندان مشخصی در جهان ندارد اما معمولا دولت الکترونیک بر خلاف نامش، تنها مربوط به دولت نمی شود و به استفاده سازمان ها و ارگان های مختلف از فناوری اطلاعات برای انتقال داده بین مردم و ادارات گفته می شود. با توجه به پیشرفت فناوری، مردم انتظار دریافت خدمات دولتی را با حداقل هزینه و حداکثر سرعت از طریق بستر الکترونیکی را دارند. از آن سو سیستم‌های دولتی هنوز در بسیاری از بخش‌ها کهنه هستند و همچنین سرمایه‌گذاری کلانی بر این بخش صورت نمی‌گیرد.

دولت الکترونیک، موجب می شود که مردم در تمام ساعات شبانه روز و بصورت مستمر به خدمات دسترسی داشته باشند و از طرفی اطمینان به روند کار و افزایش شفافیت را در پی خواهد داشت.

این موضوع که سیستم ارائه خدمت بصورت شبانه روزی و با کمترین هزینه در دسترس می باشد و کاربران فرصت کافی جهت دسترسی و ارائه اطلاعات خود را دارا می باشند، موجب افزایش سطح رضایتمندی و رفاه شهروندان شده و در بلند مدت به بهبود رابطه بین دولت، شهروندان و کسب وکار منجر خواهد شد.

اجرای عدالت اجتماعی یکی از اهداف دولت ها است بنابراین می توان با فناوری های جدید به این موضوع رسید و یکی از این راه ها اجرای عدالت، راه اندازی دولت الکترونیکی است. با راه اندازی دولت الکترونیکی است که دولت ها می توانند در جهت اجرای عدالت گام بردارند. البته برای شکل گیری دولت الکترونیکی باید تمام نهادها و سازمان ها همکاری کنند . توسعه حکومت به شکل الکترونیکی و ارائه خدمات آن به مردم چگونه و تا چه حدی بر تحقق عدالت اجتماعی موثر باشد.

وقتی دولت الکترونیک راه اندازی می شود روابط بین دولت ها و مردم راحت تر برقرار می شود و شهروندان در روابط خود با مردم احساس مسئولیت بیشتری می کنند و اعتماد نسبت به بخش دولتی افزایش می یابد. با دولت الکترونیکی اقتصاد نیز توسعه می یابد . دولت ها می توانند به تاجران و کسب وکارها خدمات ارائه دهند . دولت الکترونیکی می تواند به مردم سالاری منتهی شود از این رو بسیاری از دولت ها می توانند از این بستر برای رای گیری و … استفاده کنند.

دولت الکترونیکی خدمات دولتی را یکپارچه می کند. سازمان های دولتی می توانند خدماتی منسجم به مردم ارائه دهند و دیگر مردم بین سازمان ها و اداره ها سرگردان نخواهند بود از این رو همه با اتصال به یک نقطه به آنچه نیاز دارند دسترسی خواهند داشت. با دولت الکترونیکی مردم به فناوری جدید دسترسی می یابند و می توانند آموزش های رایانه ای ببینند بنابراین با این کار شکاف طبقاتی کاهش و حتی رفع می شود.

با دولت الکترونیکی امکان آموزش مدام العمر وجود دارد. به عبارتی مکان هایی که امکان ایجاد مدرسه و رفتن معلم به آنجا وجود ندارد و یا امکان راه اندازی دانشگاه نیست، می توان از طریق راه دور آموزش داد.

با اجرای دولت الکترونیک نه تنها امور آسان و سریع پیش می‌رود بلکه همه چیز شفاف خواهد بود و دیگر خبری از رانت، واسطه، امضا و سفارش نخواهد بود. تجربه اجرای دولت الکترونیک فقط در یک مورد یعنی توزیع سهمیه بنزین، با تجمیع اطلاعات مردم و استفاده از آن باعث شد 6.4 میلیارد لیتر از قاچاق سوخت کم شود. تصور کنید که تکرار چنین اتفاقی در زمینه قاچاق سایر کالاها و البته تخصیص منابع چقدر  می‌تواند راه‌های نفوذ انواع و اقسام مافیاها را بگیرد.

 

کاهش ترافیک شهری و آلودگی هوا، افزایش سرعت کارها، صرفه جویی در انرژی مفید شهروندان، ارتقای روحیه مثبت و رفاه و اسایش شهروندان، افزایش سرعت توسعه و پیشرفت کشور، ارتقای متوسط سطح فرهنگی و علمی کشور به واسطه تبدیل شهروندان به شهروندان الکترونیک، توسعه اقتصاد پایدار و قابل رقابت، زمینه ساز جامعه دانش محور بخشی از کارکردهای دولت الکترونیک است.

 

در هر صورت به گفته کارشناسان راه اندازی دولت الکترونیک یکی از راه های مبارزه با فساد است . از این رو وقتی تمام امور نهادها سازمان ها و وزارتخانه ها به دولت الکترونیک متصل شود و در اختیار مردم قرار گیرد جلوی فسار گرفته می شود و این خود یکی از اشکال اجرای عدالت است که با راه اندازی دولت الکترونیک رقم می خورد.

در تمام کشورهای جهان بحث دولت الکترونیک بسیار مهم است و جایگاه خاصی دارد. بر اساس آمارها، ایران در رتبه صدم اجرای دولت الکترونیک قرار دارد و از وضعیت مطلوبی برخوردار نیست.

استونی یکی از کشورهای پیشرو در این زمینه است، این کشور با راه اندازی جنبشی به نام ای-استونی سعی برا ترغیب دستگاه ها و مردم بر پیاده سازی دولت الکترونیک داشته است. در واقع ای-استونی یا شهروندی الکترونیک استونی جنبشی است که توسط دولت استونی برای تسهیل فعالیت‌های اقامتی شهروندان یا همان دولت الکترونیک ایجاد شده است. در این طرح تعامل شهروندان با دولت از راه‌های الکترونیکی خواهد بود و این طرح انتخابات الکترونیکی، معالیات الکترونیکی، بانکداری الکترونیکی، کسب و کار الکترونیکی، مدرسه الکترونیکی، بلیت، دانشگاه و آکادمی‌های دولتی الکترونیکی را در بر می‌گیرد. همه این خدمات از راه اپلیکشن‌های موبایل نیز در دسترس مردم قرار دارد. استونی در سال 1991 از اتحاد جماهیر شوروی جدا شد و توانست استقلال یابد. مسئولان جدید، از همان ابتدا اصرار به استفاده از فناوری در ارکان مختلف کشور نو پای خود داشتند. دولت در سال ۱۹۹۸ توانست همه مدارس کشور را به اینترنت وصل کرده و در سال ۲۰۰۰ دولت دسترسی به اینترنت را یک حق انسانی دانست که همین باعث گسترش آن حتی به مناطق روستایی شد.

 

چنین تغییراتی اجازه داد که اعضای دو بخش خصوصی و دولتی بیشتر به استفاده از فناوری‌های نوین اقبال نشان داده و تماس‌های اینترنتی همچون اسکایپ نیز حاصل این اصلاحات بود که به نمونه‌ای موفق در دنیا تبدیل شد. در اواخر سال ۲۰۱۴ استونی اولین کشوری بود که شهروندی الکترونیکی و اقامت الکترونیک را به مردم خارج از کشور ارائه داد. دولت استونی با شعار «پیش به‌سوی ایده یک کشور بدون مرز» این طرح را تاکنون ادامه داده و حتی شهروندان دیگر کشورها نیز می‌توانند برای این اقامت و کارت‌شناسایی اقدام کنند.

 

اما برخی کارشناسان در اجرای دولت الکترونیک در ایران، ایراداتی را وارد می سازند. آنها معتقدند که نیروهای موجود در ادارات از دانش کافی برای انجام امور رایانه ای برخوردار نیستند و حتی بسیاری با آن غریبه هستند و باید به فکر جوان سازی کادر ها بود تا حداقل در مقابل رایانه و اینترنت موضع گیری نکنند. ناهماهنگی در بین بخش‌های سیاستگذاری و گستردگی بوروکراسی اداری از بزرگترین مشکلات ایجاد دولت الکترونیکی یکپارچه در کشور هستند چرا که چندین نهاد مختلف در ایران معمولا به نتیجه واحد و یکسانی در تصمیم گیری مسائل نمی‌رسند.

انتهای پیام

افزودن دیدگاه جدید

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.